Jest to urządzenie w spalinowym silniku tłokowym o zapłonie iskrowym, do dozowania i zapewnienia odpowiedniego rozpylenia paliwa ciekłego w strumieniu powietrza doprowadzanego do cylindrów silnika oraz do regulacji zużycia tak utworzonej mieszanki paliwowo-powietrznej. Podstawowe elementy: przewód przepływu powietrza, z gardzielą i przepustnicą, urządzenie doprowadzania paliwa i utrzymywania jego stałego ciśnienia oraz zestaw dysz i rozpylaczy, które umożliwiają dostosowywanie zużycia i rozpylenia paliwa do potrzeb silnika w zmiennych warunkach jego pracy. Gardziel stanowi zwężkę, w której — w wyniku przepływu powietrza — następuje spadek ciśnienia. Przepustnica umożliwia zmniejszanie przekroju przepływu mieszanki w sposób mechaniczny, paliwo jest doprowadzane do komory pływakowej, w której jego stały poziom utrzymuje się dzięki działaniu pływaka i zaworu iglicowego. Paliwo przepływa z komory pływakowej przez dyszę do rozpylacza, umieszczonego w gardzieli i jest wprowadzane w strumień powietrza dzięki różnicy ciśnień panujących w komorze pływakowej (atmosferyczne) i w gardzieli (obniżone). Dodatkowe dysze, rozpylacze i inne urządzenia pomocnicze umożliwiają korygowanie ilości doprowadzanego paliwa stosownie do aktualnych potrzeb silnika. Pierwszy gaźnik benzynowy zbudował i zastosował w 1844 roku L. de Christophoris. Gaźnik o mechanicznym rozpryskiwaniu ciekłego paliwa w przewodzie dolotowym zastosował w roku 1875 S. Marcus.